Considerazioni sull’uso aoristico del trapassato prossimo

Sebastiano Scarpel

Abstrakt


Pier Marco Bertinetto teorizza la tendenza del trapassato prossimo a perdere le sue caratteristiche aspettuali ordinarie per acquisire le proprietà propulsive tipiche del passato remoto, tendenza riconducibile a un fenomeno più vasto conosciuto come aoristic drift. Obiettivo di questo articolo è proporre una diversa interpretazione di tale problematica. Si ritiene infatti che sia possibile individuare quel momento di riferimento che caratterizza l’aspettualità del trapassato prossimo anche nei casi in cui esso viene usato per esprimere il proseguimento degli eventi di una narrazione.

O użyciu aorystycznym włoskiego czasu zaprzeszłego trapassato prossimo

Pier Marco Bertinetto formułuje hipotezę o tendencji włoskiego czasu zaprzeszłego trapassato prossimo do utraty swoich definicyjnych właściwości aspektowych i zyskania typowych cech aorystycznego czasu przeszłego passato remoto. Tendencja ta jest związana z szerszym zjawiskiem językowym zwanym aoristic drift. Celem poniższego artykułu jest przedstawienie innej interpretacji tego problemu. Autor uważa, że można zlokalizować punkt odniesienia R, charakteryzujący wartość aspektową czasu trapassato prossimo, nawet w przypadkach, w których czas ten jest wykorzystywany do wyrażania wydarzeń po sobie następujących w tekście narracyjnym.


Słowa kluczowe


Italiano, trapassato prossimo, aspetto verbale, deriva aoristica, momento di riferimento, Reichenbach, Bertinetto

Bibliografia


Bertinetto P.M. 1986. Tempo, aspetto e azione nel verbo italiano. Il sistema dell’indicativo, L’Accademia della Crusca, Firenze.

Bertinetto P.M. 2001. Il verbo, [in:] Grande grammatica italiana di consultazione, vol. II, a c. di L. Renzi, G. Salvi, A. Cardinaletti, Il Mulino, Bologna: 13–161.

Bertinetto P.M. 2003. Tempi verbali e narrativa italiana dell’Otto/Novecento. Quattro esercizi di stilistica della lingua, L’Orso, Alessandria.

Bertinetto P.M. 2014. Non-conventional uses of the Pluperfect in the Italian (and German) literary prose, [in:] Evolution in Romance Verbal Systems, a c. di E. Labeau & J. Bres, Berne, Peter Lang: 145–170.

Fryd M. 1997. Present perfect et datation : une dérive aoristique, [in:] A. Borillo, C. Vetters, M. Vuillaume, Regards sur l’aspect. Amsterdam–Atlanta, Ga, Rodopi. (série Cahiers Chronos 2): 29–50.

Nowakowska M. 2015. Come insegnare I tempi semplici e composti agli studenti polacchi, [in:] Linguistica, letteratura, translatologia, a c. di Zora Cardia Jačová, Bratislava, Univerzita Komenského v Bratislave: 57–70.

Reichenbach H. 1947. Elements of symbolic logic, Free Press, New York.

Squartini M., Bertinetto P.M. 2000. The Simple and Compound Past in Romance languages, [in:] Tense and Aspect in the Languages of Europe, a c. di Ö. Dahl, Mouton De Gruyter: 403–439.

Weinrich H. 1964. Tempus. Besprochene und erzählte Welt, trad.it. Tempus. Le funzioni dei tempi nel testo, Il mulino, Bologna: 1978.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Licencja Creative Commons ISSN 2083-7275, e-ISSN 2391-4432
Studia de Cultura by Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International Public License.