Il riflesso della diglossia italiana nella produzione letteraria: la complessità sociolinguistica del Veneto riflessa nei testi letterari di Ruzante e Zanzotto

Gianna Marcato

Abstrakt


Il contributo mette a fuoco la realtà linguistica italiana attraverso la produzione artistica di due autori, Angelo Beolco (1496?–1542), detto Ruzante, e Andrea Zanzotto (1921–2011), che consentono di penetrare profondamente nella “questione della lingua” di due periodi cronologicamente lontani, ma essenzialmente collegati tra loro da una costante: la diglossia che, da sempre, caratterizza quell’intarsio linguistico e culturale che è l’Italia. In definitiva, raccogliendo l’invito contenuto nel titolo del convegno, la sfida che può venire dall’approccio a questi due autori è quella di consentire una più completa conoscenza dell’italianità.

Odbicie włoskiej diglosji w produkcji literackiej: złożoność socjolingwistyczna dialektuweneckiego odzwierciedlona w tekstach literackich Ruzantego i Zanzotta


Artykuł pokazuje złożoność rzeczywistości językowej Włoch poprzez analizę dzieł dwóch pisarzy: Angelo Beolco (1496?–1542), zwanego „Ruzante”, oraz Andrei Zanzotto (1921–2011). Ich twórczość, pochodząca z odległych od siebie epok, łączy wspólna cecha – diglosja, która od zawsze była charakterystyczna dla pejzażu językowego Włoch. Fakt, że obydwaj autorzy ukazują w swojej twórczości złożony repertuar językowy, rzuca światło na wielowiekową dyskusję o kwestii językowej we Włoszech.


Słowa kluczowe


diglossia, realtà linguistica italiana, Angelo Beolco, Ruznate, Andrea Zanzotto, diglosja, rzeczywistość językowa Włoch

Bibliografia


Bressan S. 2011. Dialetto e paesaggio in Andrea Zanzotto, [in:] Le nuove forme del dialetto, a c. di G. Marcato, Padova: 167–172.

Chambers J.K., Trudgill P. 1987. La dialettologia, Milano.

Coseriu E. 1978. Interdisciplinarità e linguaggio, [in:] L’accostamento interdisciplinare allo studio del linguaggio, a c. di G. Braga et al., Milano: 43–65.

Marcato G. 2001. Dialetto, costume linguistico ed eteronomia, [in:] I confini del dialetto, a c. di G. Marcato. Padova: 41–54.

Pellegrini G.B. 1980. Carta dei dialetti d’Italia, Pisa.

Gazzola G. 2014/15. Andrea Zanzotto: il ruolo del dialetto in una poesia “ostinata a sperare”, Tesi di laurea inedita, Disll, Università di Padova.

Marcato G. 2011. Guida allo studio dei dialetti, Padova.

Marcato G. 2003. Ruzante, la femena pavana e la questione della lingua, [in:] Italiano. Strana lingua? a c. di G. Marcato, Padova: 113–120.

Prosdocimi A.L. 2014. Dialetto/ dialetti, koinè/ koinài. Ambito del significare e orizzonti del comunicare”, [in:] Le mille vite del dialetto, a c. di G. Marcato, Padova: 13–44.

Spampinato G. 1996. La musa interrogata, Milano.

Zanzotto A. 2007. Il poeta e la sua lingua, [in:] La forza del dialetto. Autobiografie linguistiche nel Veneto d’oggi, a c. di G. Marcato, Verona: 336–339.

Zanzotto A. 1986. Idioma, Milano.

Zanzotto A. 1999. Le poesie e prose scelte. Milano.

Zorzi L. ed. 1967. Ruzante. Teatro, Torino.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Licencja Creative Commons ISSN 2083-7275, e-ISSN 2391-4432, DOI 10.24917/20837275
Studia de Cultura by Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International Public License.