O języku politycznej manipulacji i jej konsekwencjach – Bralczyk, Głowiński, Bartmiński, Čolović

Agnieszka Jasińska

Abstrakt


DOI 10.24917/20837275.11.1.4

Manipulacja w języku polityki jest tak stara jak sama polityka. W drugiej połowie XX wieku powstało wiele opracowań politologicznych i językoznawczych poświęconych temu zagadnieniu. Wśród najważniejszych polskich językoznawców zajmujących się tą problematyką są Jerzy Bralczyk, Michał Głowiński i Jerzy Bartmiński. Autorka artykułu wykorzystała kategorie opisywane przez wyżej wymienionych językoznawców do opisu ‘złej mowy’ w publicystyce serbskiej drugiej połowy XX wieku i początku lat dwutysięcznych. Według serbskiego etnologa Ivana Čolovicia, ów manipulacyjny języka polityki w debacie publicznej, który realizował się w postaci ‘baśni narodowej’, doprowadził do tragedii – krwawej bratobójczej wojny w byłej Jugosławii.


About the language of political manipulation and its consequences – Bralczyk, Głowński, Bartmiński, Čolović
Manipulation in the language of politics is as old as politics itself. In the second half of the twentieth century, many political and linguistic studies devoted to this issue were created. The most important Polish linguists dealing with this issue include: Jerzy Bralczyk, Michał Głowiński and Jerzy Bartmiński. The author of the article used the categories described by the above-mentioned linguists to describe ‘bad speech’ in Serbian journalism of the second half of the twentieth century and the beginning of the 2000s. According to the Serbian ethnologist Ivan Čolović, this manipulative language of politics in the public debate, which was realized in the form of a ‘national fairy tale’ led to a tragedy – the bloody fratricidal war in the former Yugoslavia.


Słowa kluczowe


manipulacja, językoznawstwo, język polityki, mit narodowy, baśń narodowa, konsekwencje języka manipulacyjnego, manipulation, linguistics, language of politics, national myth, national fairy tale, manipulation language consequences

Bibliografia


Bartmiński Jerzy. 2011. O stereotypach i profilowaniu słów kilka. W Stereotypy mieszkają w języku. A. Bujnowska, J. Szadura (red.). Lublin.

Bartmiński Jerzy. 2009. Stereotypy mieszkają w języku. Lublin.

Bartmiński Jerzy. 2004. Gatunki folkloru. W Akty i gatunki mowy. J. Bartmiński, S. Niebrzegowska-Bartmińska, J. Szadura (red.). Lublin.

Bartmiński Jerzy, Panasiuk Jolanta. 2001. Stereotypy językowe. W Współczesny język polski. J. Bartmiński (red.). Lublin.

Bralczyk Jerzy. 2015. 500 zdań polskich. Warszawa.

Bralczyk Jerzy. 2001. O języku polskiej propagandy politycznej lat siedemdziesiątych. Warszawa.

Bralczyk Jerzy. 2000. Manipulacja językowa W Dziennikarstwo i świat mediów. Z. Bauer, E. Chudziński (red.). Kraków.

Čolović Ivan. 2014. Bałkany – terror kultury. M. Petryńska (przeł.). Wołowiec.

Čolović Ivan. 2001. Polityka symboli, Eseje o antropologii politycznej. M. Petryńska (przeł.). Kraków.

Głowiński Michał. 2016. Zła mowa. Jak nie dać się propagandzie. Warszawa.

Głowiński Michał. 2009. Nowomowa i ciągi dalsze. Szkice dawne i nowe. Kraków.

Głowiński Michał. 2001. Właściwości nowomowy. W Współczesny język polski. J. Bartmiński (red.). Lublin.

Kamińska-Szmaj Irena. 2004. Propaganda, perswazja, manipulacja – próba uporządkowania pojęć. W Manipulacja w języku. P. Krzyżanowski, P. Nowak (red.). Lublin.

Kawczyńska Karolina. 2014. Dezintegracja Jugosławii, Most w Mostarze – symbol dialogu i wojny kultur. Poznań.

Kuczyński Maciej. 1999. Bałkańska pożoga: wojny i konflikty na Bałkanach w latach 1981–1999. Warszawa.

Pratkanis Anthony, Aronson Elliot. 2003. Wiek propagandy. J. Radzicki, M. Szuster (przeł.). Warszawa.

Ugresić Dubravka. 2006. Kultura kłamstwa. D.J. Ćirlić (przeł.). Wołowiec.

Walczak Bogdan. 1994. Co to jest język polityki. W Język a kultura. J. Anusiewicz, B. Siciński (red.). Wrocław.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Licencja Creative Commons ISSN 2083-7275, e-ISSN 2391-4432, DOI 10.24917/20837275
Studia de Cultura by Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International Public License.